Amaryllis verzorgen en opnieuw laten bloeien: stap voor stap
Een amaryllis kan midden in de winter de hele vensterbank opfleuren. Maar ook als de laatste bloem verwelkt, heeft de bol nog een toekomst. Met voldoende licht, maandenlange bladgroei en een passende rustperiode kun je een amaryllis opnieuw laten bloeien. De belangrijkste verzorging begint juist wanneer de bloemen verdwenen zijn.
Eerst even: welke amaryllis staat er binnen?
De grote bloembol die rond de feestdagen wordt verkocht, heet botanisch Hippeastrum. Dat is een andere plant dan Amaryllis belladonna. Ook de soortbeschrijving van amaryllis op Bloembol.org maakt dit onderscheid. Hieronder gaat het over de Hippeastrum die je binnenshuis in een pot kweekt.
Wil je de bol meerdere jaren houden, begin dan bij voorkeur met een gewone, onbewerkte bol. Die kun je in potgrond laten wortelen en na de bloei verder verzorgen.
Stap 1: plant de bol in een stevige pot
Kies een stevige bol zonder zachte plekken of schimmel. Een paar droge buitenste vliezen zijn normaal. Laat gezonde, vlezige wortels zitten; verwijder alleen duidelijk afgestorven worteldelen.
Zo pot je de amaryllis op:
- Neem een stabiele pot met afwateringsgaten. Houd rondom de bol ongeveer twee centimeter ruimte vrij.
- Vul de pot met luchtige, goed doorlatende potgrond.
- Spreid de wortels voorzichtig uit en vul rondom aan.
- Laat ongeveer het bovenste derde deel van de bol boven de grond uitsteken.
- Druk de grond licht aan, zodat de bol stevig staat.
Gebruik licht vochtige potgrond. Komt die al vochtig uit de zak, dan hoef je niet meteen extra water te geven. Een ruime sierpot kun je als ompot gebruiken, zolang overtollig gietwater gemakkelijk weg kan.
Stap 2: geef warmte, licht en voorzichtig water
Zet de opgepotte bol op een lichte plek bij ongeveer 20 tot 22 °C. Een vensterbank is geschikt, zolang de pot niet pal boven een hete radiator staat of tegen koud glas aankomt.
In het begin heeft de bol weinig water nodig. Zonder ontwikkeld blad verdampt de plant nog nauwelijks, waardoor natte grond lang nat blijft. Controleer daarom eerst met je vinger of de bovenlaag is opgedroogd.
Zodra de bladeren en bloemsteel duidelijk groeien, neemt de waterbehoefte toe. Geef dan water langs de rand van de pot en laat het overschot uitlekken. Giet achtergebleven water uit de schotel of sierpot.
Amaryllis verzorgen gaat gemakkelijker als je de grond controleert dan wanneer je een vaste gietdag aanhoudt. In een warme kamer droogt een kleine pot veel sneller uit dan in een koele kamer.
Afhankelijk van het ras, de temperatuur en de voorbereiding van de gekochte bol duurt het vaak ongeveer zes tot tien weken voordat hij bloeit.
Stap 3: houd de bloemen langer mooi
Draai de pot regelmatig een kwartslag, zodat de bloemsteel minder sterk naar het raam buigt. Wordt de plant topzwaar, ondersteun de steel dan met een stokje. Steek dat voorzichtig langs de potrand in de grond.
Wanneer de bloemen opengaan, helpt een iets koelere plek om langer van de bloei te genieten. Ongeveer 15 tot 18 °C is geschikt, met voldoende daglicht.
Knip verwelkte bloemen weg, inclusief het verdikte vruchtbeginsel direct achter de bloem. Zo voorkom je dat de plant energie in zaadvorming steekt. Laat andere knoppen aan dezelfde steel rustig verder bloeien.
Stap 4: verzorg de amaryllis na de bloei als bladplant
Zijn alle bloemen aan een steel uitgebloeid? Knip die steel dan met een schone schaar enkele centimeters boven de bol af. Beschadig daarbij de bol en de jonge bladeren niet.
Het groene blad blijft staan. Via fotosynthese maakt het suikers, waarmee de bol zijn reserves aanvult. Die reserves ondersteunen de aanleg en ontwikkeling van toekomstige bloemen. Wie het blad direct afknipt of de plant meteen droog wegzet, verkleint de kans op een volgende bloei.
Licht en voeding tijdens de groeifase
Zet de amaryllis na de bloei op een zeer lichte plek. Houd de grond tijdens de actieve groei licht vochtig, met een iets opdrogende bovenlaag tussen gietbeurten.
Geef zodra het blad goed groeit regelmatig vloeibare kamerplantenvoeding volgens de dosering op de verpakking. Houd rekening met de voeding die al in verse potgrond zit. Meer mest geven dan voorgeschreven helpt de bol niet sneller herstellen.
Laat de plant gedurende het voorjaar en de zomer doorgroeien, bij voorkeur minstens vijf tot zes maanden. Alleen een rustperiode regelen is onvoldoende: de bol moet eerst kunnen aansterken.
In de Nederlandse zomer naar buiten
De pot mag naar buiten zodra de nachten voldoende zacht zijn en er geen vorst meer wordt verwacht. Dat is in Nederland vaak vanaf de tweede helft van mei, maar volg het plaatselijke weer.
Laat het blad geleidelijk wennen aan buitenlicht. Begin op een beschutte plek met lichte schaduw en geef later eventueel ochtendzon. Blad dat binnen is gegroeid kan verbranden als het meteen in felle middagzon staat.
Controleer buiten vaker de vochtigheid en let op slakken. Haal de plant vóór koude herfstnachten weer binnen. Binnen blijven kan ook, zolang de standplaats voldoende licht biedt.
Stap 5: bouw een koele rustperiode in
Na een goed groeiseizoen kun je vanaf september geleidelijk minder water geven en stoppen met voeding. Zet de pot ongeveer acht tot tien weken op een koele, vorstvrije plek van circa 10 tot 15 °C.
Een koele logeerkamer kan geschikt zijn. Controleer bij een schuur of garage of de temperatuur niet te ver daalt.
Het blad kan tijdens deze periode geel worden en afsterven. Verwijder het pas wanneer het verdroogd is. Sommige Hippeastrumhybriden blijven gedeeltelijk groen; volledig bladverlies is geen voorwaarde voor succes. Houd een plant met groen blad licht en geef zo nodig een klein beetje water. Is het blad helemaal afgestorven, houd de pot dan vrijwel droog.
Stap 6: breng de bol weer op gang
Zet de pot na de rustperiode opnieuw licht en warm. Controleer of de bol stevig is en vervang eventueel wat van de bovenste potgrond. Jaarlijks volledig verpotten is meestal niet nodig; doe dat wanneer de wortels weinig ruimte hebben of de grond slecht is geworden.
Begin voorzichtig met water geven en verhoog de hoeveelheid wanneer de groei doorzet. Er kunnen eerst bladeren verschijnen, maar soms komt de bloemsteel eerder.
Reken opnieuw op meerdere weken tot de bloei. Een overgehouden bol bloeit niet vanzelf precies met Kerstmis. Het tijdstip hangt onder meer af van het ras en de omstandigheden tijdens het voorgaande groeiseizoen.
Wel bladeren, maar geen bloemen?
Bladgroei betekent dat de bol nog actief is. Blijft een bloemsteel uit, kijk dan vooral terug naar de verzorging van de afgelopen maanden:
- Weinig licht: de plant kon onvoldoende reserves opbouwen.
- Te vroeg gestopt met water geven: de groeiperiode was te kort.
- Groen blad afgeknipt: de bol verloor zijn belangrijkste bron van nieuwe suikers.
- Een verzwakte bol: herstel kan een extra groeiseizoen vragen.
Ga bij een stevige, gezonde bol door met goede bladverzorging. Geduld hoort bij amaryllis opnieuw laten bloeien: soms levert een extra zomer groeien pas de volgende winter weer bloemen op.